MYŚLAŁ, MYŚLAŁ I WYMYŚLIŁ

  Dawne zwyczaje wydają się dziwne tylko dlatego, że zapominamy, jak bardzo przyszłość potrafi kpić z teraźniejszości. Na przełomie XIX i XX wieku: - kobiety myły włosy raz w miesiącu  - miały zakaz wstępu do kawiarni bez towarzystwa mężczyzny  - ponad 95% porodów odbywało się w domu - Kanada uchwaliła zakaz wjazdu dla ludzi ubogich  - męskie brody i wąsy uważano za oznakę zdrowia i moralności, lekarze twierdzili, że broda chroni przed chorobami  - paliwo do samochodów sprzedawano w aptekach - dzień był regulowany światłem słonecznym, nocne życie praktycznie nie istniało - salonowa elita namiętnie organizowała seanse spirytystyczne - społecznie akceptowano pracę dzieci w fabrykach  - w klatkach i zagrodach europejskich ZOO pokazywano ludzi z Afryki, Azji czy rdzennych Amerykanów. - produkowano kremy, pudry, a nawet pasty do zębów z dodatkiem substancji promieniotwórczych.  - kobiety masowo zażywały tabletki z arszenikiem, aby uzyskać modną, ekstremalni...

„Śmierć, najstraszniejsze z nieszczęść, wcale nas nie dotyczy, bo gdy my jesteśmy, nie ma śmierci, a gdy jest śmierć, nie ma nas.”            Epikur To, że jesteśmy śmiertelnymi, człowiek zauważa przeważnie dopiero w końcowym etapie swojego życia, ja też. Wcześniej niewiele kierowało moje myśli w tym kierunku. Młodsi zawsze mają trudności z zauważeniem faktu, że oni także są śmiertelni. Pierwszą część życia spędzamy na nabieraniu siły, umiejętności i mądrości. Potem korzystamy z tego co zdobyliśmy w młodości i stajemy się kimś. Przychodzi jednak czas, gdy powoli, ale systematycznie, bez naszej winy, ciało coraz częściej zaczyna odmawiać posłuszeństwa. Silne wcześniej kończyny słabną, zmysły zawodzą i uroda więdnie. W końcu przestają działać również różne narządy. Pamiętamy siebie w kwiecie wieku i zdajemy sobie pytanie gdzie się podziała ta osoba. Paradoksalnie osiągamy wtedy szczyt naszej mądrości i życiowego doświadczenia, ale jednocześnie cia...

 „Rzeczpospolita, to postaw czerwonego sukna, za które ciągną Szwedzi, Chmielnicki, Hyperborejczykowie, Tatarzy, elektor i kto żyw naokoło. A my z księciem wojewodą wileńskim powiedzieliśmy sobie, że z tego sukna musi się i nam tyle zostać w ręku, aby na płaszcz wystarczyło; dlatego nie tylko nie przeszkadzamy ciągnąć, ale i sami ciągniemy.”         Sienkiewicz „POTOP”. Wolałbym nie pisać tego tekstu, ale myślę, że czas to zrobić. A komu ma się ulać jak nie mnie, staremu tetrykowi.  Normalne jest, że to czego dorabia się ojczyzna Dziadów i Ojców, zasila ojczyznę ich Synów, ale my Polacy ciągle musimy dorabiać się od zera, prawie w każdym pokoleniu. Obecnie dzieje się to w zgodzie z prawem ustanawianym przez tak zwane nasze elity polityczne. W zdecydowanej większości właścicielami byłego już majątku naszych ojców zostali, tak zwani enigmatycznie, zagraniczni inwestorzy mający siedziby gdzieś poza naszym krajem. Ale ich „inwestycje” nie spowodowały jakoś...

  „Dusza nie ma płci, a kobiety i mężczyźni mają taki sam potencjał, choć siłą fizyczną różnią się.” Platon.  Jak wiadomo kobiety tradycyjne zasadniczo myślą, że mężczyzna, składa się głównie z żołądka. Niektóre odłamy kobiet walczących uznają klasę mężczyzn za bezpośrednich beneficjentów opresji kobiet. W skrajnych przypadkach, takich jak kulturowy feminizm separatystyczny, pojawiały się nawet postulaty całkowitego odcięcia się od mężczyzn. Filozofia feministyczna to nurt filozofii, który bada, w jaki sposób płeć wpływa na wiedzę, moralność, politykę, społeczeństwo i kulturę. Jej celem jest analiza oraz krytyka nierówności między płciami, a także rozwijanie bardziej sprawiedliwych sposobów myślenia o człowieku i społeczeństwie. Filozofia ta dąży do wyzwolenia kobiet z patriarchalnych struktur społecznych. Bada się patriarchat i jego wpływ na relacje między płciami. Analizuje też, jak płeć krzyżuje się z rasą, klasą społeczną i orientacją seksualną. Określanie płci narusza już...

  „Wszystko, o co tyle hałasu w życiu się robi, to marność, zgnilizna, małość, podgryzanie się piesków, bijatyka dzieciaków, co najpierw się śmieją, a potem uderzają w płacz.” Marek Aureliusz Życie społeczne, według mnie, wygląda od zawsze bardziej jak niekończąca się walka jednych z drugimi, niż wspólnota. Obecnie Polacy potrafią być dla siebie podli na wiele sposobów, a źródłem wszelkiej nikczemności są różnice poglądów politycznych i wiara, albo jej brak. Głównie jednak wygląda to na stare dobre samolubstwo. Wszyscy wszakże chcemy, żeby nasze dzieci miały udane życie społeczne, ale ogólnie nie robimy nic aby się to miało ziścić. Życie społeczne, coraz bardziej przenosi się na ekrany monitorów, laptopów i smartfonów. Egzystencja ludzka, przez wielu młodych i nie tylko, zostaje ograniczona do serwisów  społecznościowych i sprowadzona do wizerunku, którego forma jest ważniejsza, niż relacje łączące ludzi. Autentyczność straciła swój sens, stając się jedynie kreacją. Rzeczywist...

  Emerytura miała być początkiem nowej wolności, ale szybko się okazało, że ta wolność jest męcząca. Trudniej znaleźć jakiś sens aktywności dający satysfakcję. Dość prędko wróciłem do rutyny sprzed emerytury. Nie jest łatwo bo sprawność fizyczna i kondycja po siedemdziesiątce mi siadła pomimo normalnej aktywności fizycznej. Trochę wiek, trochę psychika po chorobie i śmierci Halinki… Dużo lepiej z myśleniem, refleksje, kontemplacje, filozofia i tym podobna aktywność umysłowa zajmują mi te wieczory, które spędzam w fotelu przy dobrej herbacie, albo szklaneczce whisky. Czasem również na łonie natury. Jestem sobie kapitanem, okrętem i wiatrem w żagle, już prawie bez żadnych narzuconych ograniczeń, więc nadchodzi też wreszcie czas na to na co nigdy nie było czasu. Tylko muszę sobie przypomnieć co to było, zanim demencja mi to uniemożliwi. Pomożecie?

 Odwieczne pytanie. Myślę, że jesteśmy relacją do samego siebie, tym jak wybieramy i jak odnosimy się do własnego życia, nie czymś danym raz na zawsze, lecz czymś, co nieustannie się wydarza. To, kim jestem, nie wynika wyłącznie z przeszłości ani z okoliczności, ale z tego, jak na nie odpowiadam. Każda myśl o sobie, każdy wybór, każda reakcja staje się cząstką, z której powoli buduję własną tożsamość. Wybieranie nie dotyczy tylko wielkich decyzji. Dokonuje się też w drobiazgach, w tym, czy siebie słucham, czy ignoruję, czy daję sobie prawo do błędu, czy mam sobie za złe niedoskonałość, czy traktuję własne życie jak ciężar, czy jak przestrzeń możliwości. Nie jestem jedynie autorem swojego życia, jestem też jego interpretatorem. To, co się wydarza, ma znaczenie dla mnie dopiero wtedy, gdy nadaję mu sens. To właśnie w tej przestrzeni między zdarzeniami a odpowiedzią rodziło się moje „ja”. Relacja do samego siebie może być wspierająca albo niszcząca, łagodna albo surowa. Możemy być dla...

  Odkąd wymyślono pieniądze, każdy chce ich mieć jak najwięcej. Każdy chce być uważany za człowieka "sukcesu", mieć czas i środki na zachcianki, gdzieś pojechać, być kimś. Właśnie kimś, czyli wolnym od zależności człowiekiem. To całkiem naturalne marzenia, jednak niestety często puste, bo większość ludzi zarabia jedynie na życie, albo niewiele więcej, będąc jedynie trybikiem w machinie systemu. W obecnych czasach, presja otoczenia wzmaga jeszcze w ludziach apetyt na sukces, wszędzie pełno motywacyjnego bełkotu, ludzie częstowani frazesami zapominają, że można być szczęśliwym również na inne sposoby, a człowiek, który nie osiągnął sukcesu to też człowiek. Przy czym liczy się tu tylko ten pierwszy, wszyscy pozostali to są przegrani. W świecie nastawionym na wyniki łatwo zapomnieć, że porażka nie jest przeciwieństwem sukcesu, ale jego nieodłącznym elementem. Na dodatek współczesny kult produktywności i sukcesu bardzo szybko uzależnia. Granica między ambicją, a obsesją jest niezw...

  Seneka w swoim dziele „O krótkości życia” podkreślił, że życie nie jest krótkie, ale to my marnujemy go zbyt wiele, czekając na idealne warunki. Jednak to życie potrafi być złośliwym reżyserem z dość specyficznym poczuciem humoru. Właśnie wtedy, gdy dumnie myślimy, że już wiemy dokąd i po co idziemy, ono decyduje się zmienić ukształtowanie terenu. Choć najlepsze scenariusze pisze jednak samo życie, to często w najmniej oczekiwanych momentach, zmienia ten scenariusz na zupełnie inny niż dotychczas. Mnie trafiło coś takiego kilka razy. Nawet wtedy gdy dostałem to, co chciałem, to dotychczasowe moje życie ulegało takiej zmianie, że za każdym razem, musiałem ponieść tego jakiś koszt. Czasem dopiero po fakcie orientujemy się, że to, co porzuciliśmy albo straciliśmy, miało ukrytą wartość, której nie docenialiśmy, bo była zbyt oczywista. Dlatego, często tęsknimy za tym co było, choć to nam samym się spieszyło do zmian. Ale życie jest fascynujące właśnie dlatego, że się zmienia i pr...

Siadam sobie często wieczorem w fotelu przy szklance herbaty z wkładką dobrego alkoholu i rozmyślam o czymś, czasem ważnym, a czasem zupełnie nieistotnym. Po internecie krążą teksty podobne do tego: „Kiedyś Świat był okrutny. Mądrzy zmuszali głupich do nauki. To było trudne dla głupich. Obecnie mądrzy muszą się dostosować do głupich. To sprawiedliwe, ponieważ jest demokracja , a głupi mają przewagę liczebną. Teraz mądrzy uczą się mówić w sposób zrozumiały dla głupich. Jeśli głupia osoba czegoś nie rozumie, to jest to problem inteligentnej osoby. Kiedyś to głupi cierpieli. Teraz cierpią mądrzy i jest przez to mniej cierpienia ponieważ jest ich mniej.” Przyjrzałem się temu bliżej i poważniej. No cóż, poważniej nie wygląda to lepiej. Wolność słowa to również wolność wygłaszania takich poglądów, które się nie wszystkim podobają, czy wręcz takich które niektórzy nienawidzą, a nie tylko tak jak obecnie, poprawnych liberalnie i lewacko. Zwolennicy jedynie słusznych idei, nie potrafią jed...

   „Najpowszechniejszą postacią rozpaczy jest nie bycie tym, kim się jest”.            Søren Kierkegaard   W świecie zdominowanym przez idealne profile w mediach społecznościowych, autentyczność stała się obecnie nowym luksusem. Ja ją rozumiem jako zgodność z samym sobą i posiadanie odwagi bycia „prawdziwym” mimo presji społecznej. Autentyczni stajemy się gdy akceptujemy swoje słabości i nie udajemy kogoś innego. A różnica między osobowościami fałszywymi a prawdziwymi jest taka, jak między kamieniami szlachetnymi a sztucznymi, te sztuczne wydają się czasem bardziej autentyczne i lepsze. Wykorzystują to tak zwani celebryci , czyli osoby znane z tego, że są znane. Ale co za dużo to niezdrowo, osobowość zbyt idealnie modna nie może być autentyczną.  Jedną z cech naszych czasów jest to, że prostotę i łagodność uważa się za oznakę słabości, choć w rzeczywistości często są one cechami właśnie siły charakteru. Dlatego, szczególnie młodzież, chc...

  Platon: „Sprawiedliwość jest podstawą silnego państwa.” Arystoteles: "Największym dobrem jest sprawiedliwość". Blaise Pascal: „Sprawiedliwość bez siły jest bezradna, siła bez sprawiedliwości jest tyranią.”  Jak widać sprawiedliwość to poważna sprawa. Cisną się pytania:  Czy sprawiedliwość jest zawsze sprawiedliwa? Sprawiedliwość to złożone pojęcie, które jest różnie interpretowane w zależności od kontekstu, czy to prawnego, czy etycznego, albo osobistego i napotyka wiele wyzwań. Prawo nie jest doskonałe, a różne systemy społeczne zawierają wbudowane nierówności, które sprawiają, że niektóre grupy ludzi mają mniejsze szanse na uzyskanie sprawiedliwego traktowania niż inne. A w kontekście osobistym, to, co jedna osoba uważa za sprawiedliwe, inna może postrzegać jako niesprawiedliwe. Czasem krzywda którą się wyrządza wydaje się sprawiedliwością, a krzywdę którą się cierpi, uważa się za wielką niesprawiedliwość. Perspektywy często zależą od osobistych doświadczeń, wyznawany...

  “Najpewniejszą oznaką pogodnej duszy jest zdolność śmiania się z samego siebie. Większości ludzi taki śmiech sprawia ból.”  Friedrich Nietzsche  Jestem dokładnie takiego samego zadania, dlatego najczęściej nie złoszczę się na siebie, jak coś zrobię źle, ale staram się spojrzeć na to bardziej pogodnie. Lubię też nabijać się ze swoich wad, bez kompleksów. Na przykład często żartuję z tego, że jestem łysy, czym powoduję zakłopotanie u zakompleksionych łysoli, zaczesujących włosy z tyłu głowy na czoło. Ogólnie jestem optymistą i pewnie to powoduje, że nie mam skłonności do zamartwiania się. Jak wykazują badania, podobno optymiści nie tylko cieszą się dobrym zdrowiem psychicznym, ale są też zdrowi pod względem fizycznym, bo optymizm wzmacnia również układ odpornościowy. Pogoda ducha wiąże się też z umiejętnością akceptacji rzeczy, na które nie mamy wpływu. Pozwala to oszczędzać energię na działanie, zamiast tracić ją na frustrację. Nie chodzi o ignorowanie problemów, ale o z...

 „Tolerancja musi być nietolerancyjna wobec nietolerancji” – Immanuel Kant   Tolerancja nie polega na akceptacji wszystkiego tego co ktoś inny myśli i robi. Ludzie są różni i tego nie zmieni żadne zaklinanie i tworzenie jakiś ideologii typu "kochajmy się wszyscy". Nie da się, wystarczy wzajemny szacunek i życzliwość. Nie o miłość chodzi, są różne formy współżycia między ludźmi, którzy z takich czy innych powodów tolerują się nawzajem. Nie musimy akceptować cudzych przekonań, ale powinniśmy akceptować prawo innych do ich posiadania. A wszystko to oparte o zasadę: nie szkodzić innym. Tolerancja nie oznacza braku granic, czego wymagają obecnie środowiska niegdyś dyskryminowane, lecz poszanowanie godności i praw drugiego człowieka. Tolerancja nie znaczy, że muszę kogoś lubić za to, że jest inny, wystarczy jak kogoś, kto mi nie odpowiada, traktuję z odpowiednim poszanowaniem jego wolności, bez szkody dla mojej wolności. Fanatyczne żądanie tolerancji, a właściwie akceptacji, robi t...

  Albert Camus, uważał, że życie jest z natury absurdalne, czy tak jest rzeczywiście?  Absurd chyba nie leży ani w człowieku, ani w świecie, jednak gdy człowiek na świecie się pojawi to natychmiast powstaje. Z jednej strony, ludzki umysł z natury pragnie logiki, porządku i znaczenia. Z drugiej strony, świat wygląda na bezsensowny, chaotyczny i nie odpowiada na ludzkie pytania. Człowiek pojawia się na tym świecie bez własnego wyboru, skazany na różne przeciwności i cierpienie, ma wprawdzie możliwość nadania swojemu życiu sens poprzez własne wybory i działanie, ale czy rzeczywiście nadaje? To przecież tylko koncepcja, choć o głębokim znaczeniu psychologicznym, która jest różnie interpretowana przez poszczególne osoby. Nie ma tu definicji ani niczego innego, co pozwoliłoby bez pudła rozpoznać, o to jest ten sens życia. Ponoć religie odkrywają przed człowiekiem jaki to sens jest tym prawdziwym, ale Erich Maria Remarque twierdził, że z prawdą i sensem życia jest jak ze środkami na ...

 „Takie oto jest pierwsze przykazanie miłości: prosić tylko o to, co uczciwe i czynić tylko to, co uczciwe”           Cyceron  Uczciwość, prawość – cecha ludzka, polegająca na prawdomówności i  postępowaniu zgodnie z zasadami etycznymi oraz na przestrzeganiu reguł, nawet gdy inni tego nie widzą lub nie oczekują - tyle definicja. Uczciwość to jedna z ważniejszych wartości, która odgrywa wyjątkową rolę w życiu, jest to najbardziej podstawowy element osobowości tych, którzy darzą życie autentycznym szacunkiem. Przejawia się ona poprzez szereg zachowań i postaw, które są wyrazem szacunku dla prawdy, sprawiedliwości oraz odpowiedzialności za swoje działania. Obejmuje rzetelne postępowanie, nieoszukiwanie, bycie szczerym w słowach i czynach oraz lojalność wobec innych. Uczciwość może być rozumiana zarówno jako konkretne zachowanie, jak i trwała postawa życiowa. Uczciwe mogą być też myśli, pragnienia, dążenia itp. Jest świat ogólny społeczny gdzie n...

  „Zbiegi okoliczności są, tak czy owak, konieczne”       Robert Anton Wilson  Zbieg okoliczności, inaczej przypadek, zbieżność kilku zdarzeń, często nieoczekiwana i bez dostrzegalnej przyczyny. Tyle definicja, ale odpowiedzi na pytanie, czy coś tym steruje, jak mówi znany przesąd, właściwie nie ma. Ludzie kreują takie przesady poprzez swoje uparte dążenie do nadawania wszystkiemu jakiegoś wyższego znaczenia. Nie wiadomo też, czy zbieg okoliczności to jedynie takie wrażenie, spowodowane tym, że nie znamy wszystkich przyczyn, jak twierdzi nauka. Trudno czasem uwierzyć w zbieg okoliczności, ale jeszcze trudniej uwierzyć w cokolwiek innego. Wykrywane związki są ulotne, najczęściej jednorazowe, więc wręcz niemożliwe do badania naukowego. Nauka nie zajmuje się wyjaśnianiem takich zdarzeń, tym bardziej ja się tego nie podejmę, ale zjawisko jest o tyle ciekawe, że warte omówienia. Moim zdaniem coś takiego jak z góry przesądzony los człowieka nie istnieje, nie da s...

  „Zdziwienie, zaskoczenie to początek zrozumienia. [...] Cały otaczający nas świat jest dziwny i cudowny, jeśli nań spojrzeć szeroko otwartymi oczami.”       José Ortega y Gasset   Zdziwienie z definicji to stan zaskoczenia wywołany czymś nieoczekiwanym, niezwykłym. Człowiek całe życie zbiera zdziwienia, jedne krótkie i chwilowe, inne bardziej ważne i zapadające w pamięć. Na początek odkrywając swoją obecność na świecie, dziwi się wszystkiemu, zbierając doświadczenie. A z tych co pamiętam, jako pierwsze chyba bym postawił zdziwienie, że Gwiazdor nie istnieje i do tego zdziwienie Ojca, że tak szybko go rozpracowaliśmy z tym przebieraniem i przynoszeniem prezentów w worku z piwnicy. 😀 Dzieciństwo potem wiek młodzieńczy i dojrzewanie płciowe to poznawanie życia i masa zdziwień z tym związanych. Pierwsze zauroczenia płcią, jakby na to nie patrzeć przeciwną, to niewyczerpane ich źródło. Potem wejście w świat dorosłych dotąd tylko obserwowany. I od razu zd...

  „Dobroduszność; która przede wszystkim opiera się na szlachetności, wydana na pośmiewisko, w ogóle zniknęła, [...]     Tukidydes - Wojna peloponeska.  Dobroduszność, postawa charakteryzująca się szlachetnością, dobrocią, życzliwością i ufnością. Człowiek dobroduszny jest przede wszystkim prostolinijny, postępujący w sposób uczciwy i otwarty. Uznaje on bez wyjątków prawa przysługujące innym ludziom i gotów jest naruszyć swoje prawa, aby tylko komuś innemu nie stała się krzywda. Wyświadczanie innym czegoś pożytecznego, wartościowego, jest dla niego sposobem na życie.  „Dobroduszność robi coś, ale bezinteresownie. Etyka też coś robi, ale ma w tym swój interes.” Lao Tsy (Laozi) Obecnie w naszym zdyscyplinowanym społeczeństwie, gdzie normalne jest, że jedni walczą z drugimi aby coś uzyskać, jednostka dobroduszna odbiegająca przez to od normalnego zachowania, traktowana jest często jak nieszkodliwy wariat, którego się zaledwie toleruje. W Stanach na przykład normaln...

 Daimonion - głos wewnętrzny, powstrzymujący człowieka od popełnienia zła.  Termin ten jest powszechnie kojarzony z filozofią Sokratesa i jego wewnętrznym głosem. W naszej kulturze funkcjonuje on jako sumienie, choć nie jest to dokładnie to samo. Sokratesowi przypisuje się również pogląd głoszący, że postępowanie człowieka zależy wyłącznie od jego wiedzy na temat dobra i zła. Pogląd ten prowadził do wielu paradoksów. Chociażby jak zauważył Owidiusz w „Metamorfozach”: „widzę i pochwalam to, co lepsze, lecz wybieram gorsze”. Dla mnie sumienie to nie jest jedynie głos który mówi nam abyśmy postępowali moralnie, tylko bardziej czynność mózgu, nie tylko naszej świadomości, ale również podświadomości, która ocenia nasze postępowanie zarówno przed, jak i po. Sumienie ma wprawdzie miejsce w przestrzeni niezdefiniowanej, ale jest ściśle związane z danym człowiekiem, czyli również konkretnie z jego mózgiem. Często spotykamy się z tak zwanym nieczystym sumieniem, czyli czymś co człowiek ...